Slagboom tussen dood en leven

Alphons Katan, Leeuwarden 2012

€ 19,50

In Slagboom tussen dood en leven vertelt Alphons Katan (1930) het verhaal van zijn leven. Als enig kind van een joods (niet-gelovig) echtpaar woonde hij in de Tweede Wereldoorlog in Leeuwarden. Zijn invalide vader was econoom, gaf privélessen en werkte als beëdigd translateur. Als de ouders van Alphons Katan in 1942 kort na elkaar worden gearresteerd, krijgt Alphons onderdak bij joodse vrienden van het gezin. Met dit bejaarde echtpaar komt hij uiteindelijk terecht in kamp Westerbork, waar hij een half jaar verblijft. Wanneer een tante de Duitsers weet te overtuigen dat haar neefje half-joods zou zijn, wordt hij vrijgelaten. Hij overleeft de oorlog in Den Haag en Leiden.
Zijn moeder wordt vermoord in Auschwitz, zijn vader in Gusen, een nevenkamp van Mauthausen. In dat kamp is hij slachtoffer van medische experimenten. Als Alphons in 1994 foto's van zijn vader in kampkleding en een foto van diens skelet ontdekt, begint hij een zoektocht naar het skelet en eist hij een verbod op de foto's.

Stadswandeling leeuwarden

Voetstappen in de Muziek-, transvaal- en vogelwijk

Jaap de groot en henk de vries, leeuwarden 2012

€ 7,50

De Muziek-, Transvaal-, en Vogelwijk liggen ten noorden van de Leeuwarder binnenstad. Administratief zijn ze samengevoegd tot de MTV-wijk. De ruime wijk biedt heel veel historische en andere interessante informatie. Er zijn dan ook diverse routes te maken. Er is gekozen voor een wandelroute langs water, bomen en bouwwerken, langs raadselachtige bordjes, toverachtige torentjes en sierlijke hekjes.
De route is niet meer dan een leidraad. De wandelaar kan gemakkelijk afwijken van de route, omdat hij geobsedeerd raakt door bijzondere historische elementen, verrassende nieuwbouw of opgezogen wordt door enkele groene longen van deze wijk.

Monuments

Oldehove, leaning tower of leeuwarden  

Erwin Boers, Leeuwarden 2012

€ 7,50

Engelse editie van het eerder verschenen boek Oldehove, scheve toren van Leeuwarden.

For Leeuwarden, the Oldehove was a beautiful dream that turned into a nightmare. In 1529, the city hoped to build an imposing tower, perhaps even the tallest in the wide surrounding area. When construction on the Oldehove had only reached a heigt of ten metres, the tower began to lean to one side. Architect Jacob van Aaken and his succesor did what they could, but in the end the builders had to stop after 39 metres. There was no saving it.

The Oldehove is thus a failed tower. Not only does it lean, it curves as well. The tower has a tendency to crack. For the past five centuries, the city council has had to perform countless restorations and repairs to preserve the building. At times it had to put up fences around it due to falling masonry. Leeuwarden could have saved a lot of money and effort by tearing down this useless building. The shame and disappointment of the lopsideness would then have been long forgotten. Yet the building stands, proud as ever.

Stadswandeling leeuwarden

Voetstappen in de vosseparkwijk

jan van der hoek en william lord, leeuwarden 2012

€ 6,00

Stadswandelingen door woongebieden van onze tijd of die van onze (voor)ouders zijn zeer interessant. Dat geldt in Leeuwarden zeker voor de Vosseparkwijk (eigenlijk Westerparkwijk) waar vooral vanaf de jaren twintig en dertig van de twintigste eeuw onder architectuur werd gebouwd voor veelal de gegoede burgerij. Maar ook zorgvuldig ontworpen complexe huurwoningen tot in de kleinere straten; rijtjeswoningen die het aanzien nog steeds waard zijn.

De wandeling volgt een route waarmee recht wordt gedaan aan alle aspecten van woning- en scholenbouw in de Vosseparkwijk. Niets houdt de wandelaar tegen om van deze route af te wijken, even door te lopen en vooral ook even door de grenzen van de wijk heen te kijken.

stadswandeling leeuwarden

sporen van banken en verzekeringsmaatschappijen  

leendert plaisier en gerk koopmans, Leeuwarden 2012

€ 7,50

Sporen van banken en verzekeringsmaatschappijen is de negende aflevering in de serie waarin Historisch Centrum Leeuwarden stadswandelingen, fietstochten en beschrijvingen van monumenten uitbrengt.
De route van de wandeling gaat langs markante plekken in de stad. Aan de hand hiervan wordt de geschiedenis en ontwikkeling geschetst van de financiële sector in Leeuwarden. Lange tijd hing die vooral samen met de bedrijvigheid rondom het Zaailand, waar de boeren uit de regio handel dreven. Opvallend is de rijke traditie van het grote aantal kleine verzekerings- en financieringsmaatschappijen, waarvan een deel later vaak fuseerde.

Het Rembrandt boek

Ben Broos, Zwolle 2006

€ 5,00

In 2006 was het precies vierhonderd jaar geleden dan Rembrandt Harmenszoon van Rijn werd geboren in Leiden. Inspelend op de grote aandacht die hier wereldwijd aan gegeven werd, heeft Rembrandtkenner Ben Broos een bondig maar uitgebreid overzicht samengesteld vanaf zijn vroegst bekende bijbelscènes uit het midden van de jaren twintig van de zeventiende eeuw tot aan het laatste zelfportret dat Rembrandt schilderde in 1669. Doordat het boek een chronologische lijn aanhoudt, volgt de lezer de groei van Rembrandts ontwikkeling als leerling van Pieter Lastman naar het begin van een eigen glorieuze carrière in de jaren dertig van de zeventiende eeuw en de daarop volgende hoogtepunten in zijn schildersloopbaan.
Alle genres die Rembrandt zo meesterlijk op het doek wist te verbeelden komen aan de orde, waaronder zijn beroemde portretten, bijbelscènes, genrestukken, stillevens en historiestukken. Een groots overzicht van de grootste zeventiende-eeuwse Hollandse schilder, tekenaar en etser in een handzaam en praktisch formaat.

Nozems

en jeugdbendes in Leeuwarden  

Hille Ouwe bijlsma, harlingen 2011

€ 20,00

"Het waren de jonge mensen van de naoorlogse generatie die als eersten hun eigen cultuur ontwikkelden. Die een eigen haardracht uitvonden en een eigen mode maakten. Van de ene op de andere dag ging een deel van die jeugd niet meer naar die damavond onder begeleiding van de dominee maar ze gingen de straat op en luisterden naar die verderfelijke rock en roll muziek. Volgens dominee en ouders kwam er op die manier niets goeds van die jeugd terecht. Ze werden opstandig en rebels genoemd. Er werd een 'scheldwoord' voor die onhandelbare jeugd bedacht: Nozems!" - Hille Ouwe Bijlsma   

Di Gojim  

Roots! "Live in het Oranje Bierhuis"

Jaap Mulder e.a., Leeuwarden 2011

€ 15,00

Roots! is het verhaal van de Joodse geschiedenis van Leeuwarden. Het wordt gebracht door Di Gojim, die haar verbondenheid met de Jiddische cultuur en de stad Leeuwarden heeft verpakt in sappige anekdotes en indringende muziek.

STADSWANDELING EN FIETSTOCHTEN LEEUWARDEN

sPOREN VAN DE VROEGE GESCHIEDENIS  

HENK OLY, leeuwarden 2011

€ 7,50

De geschiedenis van Leeuwarden omvat meer dan tienduizend jaar. Tussen 8000 en 2000 voor Christus zwierven jagers en verzamelaars door wat toen een kweldergebied was. In de midden-ijzertijd (500-250 voor Chr.) vestigden de eerste kolonisten zich in het gebied. Romeins gezag, van Bordine tot Middelsee, het ontstaan van terpen, Karel Martel, Dokkumer Ee, de verovering van Leeuwarden in 1498, Karel de Vijfde. Het komt allemaal aan de orde in deze pracht stadswandeling/fietstocht over de vroege geschiedenis van Leeuwarden.   

sTADSWANDELING LEEUWARDEN  

In slach troch de stêd. Sporen van schrijvers en dichters 

Teake Oppewal, Lysbert Bonnema, Geart de Vries en Klaas Zandberg, Leeuwarden 2011

€ 7,50

De binnenstad van Leeuwarden/Ljouwert is nog geen kilometer in het vierkant. Op dat betrekkelijk kleine gebied bevindt zich een groot aantal gebouwen waarover in literair opzicht veel valt te vertellen. Soms zijn het markante historische gebouwen die in literaire teksten voorkomen, soms zijn het ook gewone huizen of winkels die een verhaal vertellen over schrijvers en dichters uit de Nederlandse en Friese literatuur.
De Friese hoofdstad heeft eeuwenlang een boeiend literair leven gehad. Heel wat drukkers vonden hier een bestaan. Leesgezelschappen en (lees)bibliotheken bloeiden op in de negentiende eeuw. Een Nutsbibliotheek werd er al in 1825 gevestigd, aan het Herenwaltje.
Vele schrijvers hebben in de loop der jaren voor kortere of langere tijd hier gewoond en Leeuwarden komt regelmatig terug in hun werk. Theun de Vries (1907-2005) bijvoorbeeld woonde van 1915 tot zijn verhuizing naar Apeldoorn in 1920 onder meer in de Menno van Coehoornstraat in Leeuwarden. Journalist Jef Last bracht een deel van zijn jeugd door in Leeuwarden, evenals Annejet van der Zijl. Uitgever en schrijver Bert Bakker werd geboren in Huizum. Schrijver Bouke Jagt -in de jaren zestig provo van het eerste uur- woonde de laatste jaren van zijn leven in Leeuwarden en zo kunnen we nog velen noemen.

de achterban

supporters van sportclub cambuur  

gitte brugman, leeuwarden 2011

€ 17,50

SC Cambuur. Volksclub midden in een Leeuwarder woonwijk. Een prachtige voetbalclub met ambitie. Met een enorm trouwe aanhang en een grote schare vrijwilligers.
Fotografe en journaliste Gitte Brugman portretteerde en intervieuwde vrijwilligers en supporters van Cambuur. In het stadion, thuis, of onderweg naar een uitwedstrijd. Jong en oud, vrouw en man. Min of meer willekeurig, met als gemeenschappelijke factor hun clubliefde.
De achterban is een uniek boek. Bijzonder omdat het niet de trainers, spelers en bestuursleden in beeld brengt, maar de stille krachten daaromheen. Degenen die zich som tientallen uren per week inzetten voor "hun" club. En dat jaren achtereen.
De achterban. Openhartige gesprekken. Bijzondere foto's. Van mensen met een geelblauw hart.    

Stadswandeling Leeuwarden

Oldehove, scheve toren van Leeuwarden  

Erwin Boers, Leeuwarden 2011

€ 7,50

De Oldehove, de klomp baksteen, die ooit hét statussymbool van de Friese hoofdstad had moeten worden. Samen met de St Vituskerk had het bouwwerk de uitstraling van een basiliek moeten krijgen. Hoe anders is het allemaal gelopen. Al kort na de start van de bouw in 1529 verzakte de toren in de zompige ondergrond en werd ze - tegen beter weten in - verder afgebouwd, waarbij de verzakking keer op keer door middel van de loodlijn werd gecorrigeerd. Hierdoor verkreeg het gebouw ook nog eens een lichte kromming. Het moet bouwmeester Jacob van Aken volgens overlevering grijze haren hebben bezorgd en hem voortijdig de dood hebben ingejaagd.
Deze miskleun zou symbool kunnen staan voor het negatieve zelfbeeld dat de Leeuwarders sedert jaar en dag uitdragen wanneer hen naar een mening over hun woonplaats of de ontwikkelingen daarbinnen wordt gevraagd. Dit al eeuwen tentoongespreide negativisme zou dus ondermeer terug zijn te voeren op het verzakken van de Oldehove.
Anderzijds is de Leeuwarder ook wel weer trots op "zijn" Oldehove. "As je ome sege mutte teugen de Oldehove", dan betekent dat dat je een geboren en getogen Leeuwarder bent. Een echte Leeuwarder kan dan ook niet lang van huis. "A'k de Oldehove niet siën ken, dan foël ik my onwennich". Als je "troud binne met 'e Oldehove", dan zul je nooit de stad verlaten. 

bronzen beelden binnenstad leeuwarden

geschilderd en omschreven  

jantina herder, leeuwarden 2011

€ 14,95

Jantina Herder, geboren te Drachten, verhuisde op haar 17e naar Leeuwarden. Op haar 21ste ging ze naar de kunstakademie Vredeman de Vries, waarna ze vervolgens de kunstakademie te Groningen bezocht, welke ze 1995 afmaakte. Haar specialiteiten waren fotografie, tekenen, schilderen en kunstgeschiedenis. Hierna besloot ze haar lesbevoegdheid te halen, waarna ze op verschillende scholen en instellingen les heeft gegeven. Ze heeft veel opdrachten in de fotografie en exposities op haar naam staan. Een aantal jaren geleden besloot ze haar eigen bedrijf, genaamd Artina, op te richten, waarin ze fotografie, teken- en schilderles geeft, workshops voor particulieren en bedrijven organiseert en fotoshoots van mensen maakt. Daar ze veel van beeldhouwkunst houdt, besloot ze hierover een boekje te maken. Ze besloot zich tot de bronzen beelden in en rondom de binnenstad van Leeuwarden te beperken. Zocht het waarom, wanneer en waar ze geplaatst zijn uit en door wie ze gemaakt zijn. Zo kwam ze uit op 16 beelden, welke ze gefotografeerd en daarna geschilderd heeft naar eigen interpretatie. 

sierlijk bouwen

jugendstil en amsterdamse school in friesland 1900 - 1940

peter karstkarel, Leeuwarden 2011

€  22,50

Tussen 1900 en 1940 is in veel dorpen en steden in Friesland sierlijk gebouwd. Er verrezen villa's, burgerwoningen, scholen, gasthuizen, kerken, boerderijen en bedrijfsgebouwen die door vorm, kleur en detaillering een feest voor het oog zijn. De panden behoren tot de Jugendstil, de Art Nouveau of de verwante Vernieuwingsstijl, de Amsterdamse School, het Expressionisme en de Art Deco. Succesauteur Peter Karstkarel onderzocht en inventariseerde deze pareltjes. Het resultaat is een prachtig boek met informatieve teksten en mooie foto's van talrijke architectonische hoogstandjes. 

stadswandeling leeuwarden

sporen van vermaarde vrouwen  

jan faber, geart de vries en klaas zandberg, leeuwarden 2011

€ 7,50

Vrouwen hebben in de geschiedenis van Leeuwarden een grote rol gespeeld. Toen in de 16e eeuw Leeuwarden zich ontwikkelde tot het handelscentrum van Friesland, hadden vrouwen daar al een belangrijke positie verworven. Leeuwarder vrouwen waren dikwijls vrijgevochten dames, die bijvoorbeeld als uitbater van logementen, als vrouw van plezier, als marktvrouw hun "mannetje" stonden en in rijkere kringen als mecenas of in de kunsten iets in de melk te brokkelen hadden. Met name reizigers van buiten Nederland waren nogal eens verbaasd over de "vrijpostige"(lees: niet op hun mondje gevallen) vrouwen.
De wandeling Sporen van vermaarde vrouwen voert langs 45 plekken in de binnenstad waar beroemde en beruchte Leeuwarder vrouwen hebben gewoond, dan wel hun sporen hebben nagelaten. 

stadswandeling leeuwarden

sporen van de nassaus

Marga ten Hoeve, met dank aan bearn bilker, arie p. van nienes en jaap de groot, Leeuwarden 2011

€  7,50

Leeuwarden is de bakermat van de Friese tak van de Nassaus. Deze Friese Nassaus waren de voorvaderen in rechte lijn van onze huidige koninklijke familie. Er zijn in de stad nog veel sporen te vinden uit de tijd dat de Nassaus hier hun hofhouding hadden.
De wandelroute voert niet alleen langs de monumenten waar de Nassaus leefden, de kerkdienst bijwoonden en begraven werden, zoals het Stadhouderlijk Hof, de Waalse Kerk en de grafkelder in de Jacobijnerkerk.
De route gaat ook langs de woonhuizen van de elite en de bestuurders die bij het hof betrokken waren. En langs de onderkomens van het hofpersoneel en de ambachtslieden die in opdracht van de vorstelijke familie werkten.
De meeste sporen zijn tastbaar: monumentale gebouwen, gerestaureerde panden, of overblijfselen als een muur of een gevelsteen. Ook de gedenktekens die in de stad geplaatst zijn, vormen een tastbare verwijzing naar de geschiedenis van de Nassaus. Soms is er geen spoor meer te zien en kan slechts een plek aangewezen worden waar herinneringen liggen aan de tijd dat Leeuwarden hofstad was. 

de geluksbrenger

3 kinderen - 3 tijden - 1 terp  

arend van dam, akky van der veer en janny van der molen, leeuwarden 2011

€ 12,50

Ooit woonden er boerenkinderen opde terp aan zee die nu de scheve toren van de Oldehove draagt.  Ze jaagden en visten en molken met hun ouders de kleine koeien die op de kwelders graasden. Toen de Romeinen kwamen met hun machtige leger werd het wereldje van deze kinderen een stuk groter en avontuurlijker.
Steeds opnieuw veranderde het leven op de terp. Er werden kerken en huizen gebouwd en de Oldehove werd een deel van de stad Leeuwarden. En nu is daar een groot plein met een parkeergarage.
De schrijvers Arend van Dam, Akky van der Veer en Janny van der Molen vertellen elk een verhaal over de kinderen die tussen het jaar 0 en 1500 op de Oldehoveterp woonden. Illustratrice Babs Wijnstra tekent het leven zoals het in de drie verschillende periodes was.
De archeologische opgravingen in 2006 vormen de inspiratie voor dit prachtige kinderboek. Een toen gevonden amulet speelt in de drie verhalen de rol van "geluksbrenger". Een geluk had je als kind wel nodig in die oude tijden! 

het tubetje van cath

hylke tromp, richard bos en charles guthrie, Leeuwarden 2011

€  14,50

In de jaren dertig van de vorige eeuw was de Keetbuurt een van de armste buurten van Leeuwarden. De omstandigheden waarin mensen daar leefden, woonden en werkten waren niet te benijden. In de Keetbuurt, later Achter Tulpenburg, woonde een gezin dat veel tegenslag ondervond en waarvan man en vrouw steeds verder uit elkaar groeiden. Tot welke dramatische daad dit heeft geleid, wordt in dit boekje op drie verschillende manieren uit de doeken gedaan.
Na het lezen van een verhaal van Fenno Schoustra in zijn boek Moord en Doodslag in Friesland schreef Hylke Tromp, voor de Leeuwarder Courant, de ballade met de titel: 't Ferhaal fan de freesleke moard op Jan Wielenga dy 't deur syn frou smoard is in un doek met ammoniak. De tekst van het lied en de muziek zijn opgenomen in het boek. Een cd met de uitvoering van de ballade door "Wiltsje fan Peazens" maakt ook deel uit van deze uitgave. 
 

documentaire oldegalileen en bloemenbuurt

een wijkidee van henk van der brug  

leeuwarden 2011

€ 12,00

Deze documentaire is gemaakt in het kader van het project WIJKIDEE van de gemeente Leeuwarden op initiatief van Henk van der Brug. De film vertelt de geschiedenis van de wijk die terug gaat tot 1450. Het verhaal over de historie wordt afgewisseld met persoonlijke verhalen van kleurrijke bewoners.
Er staan o.a. intervieuws op met Clara Sijtsma, Cor Kleijnman, Durk Regeling, Geertje Dul, Rob Tanahatoe, Roel Dijkstra, Roeland Schotanus, Sip van der Weide en Wim Hoexum