Database Stadsbegraafboeken Leeuwarden 1687-1692, 1723-1805
In de loop van de 17e eeuw werd er van overheidswege regelmatig aangedrongen op het aanleggen van begraafregisters, waarin zowel de doden zouden moeten worden geregistreerd die in kerken of op kerkhoven binnen de stadswallen werden begraven, als diegenen die per trekschuit de waterpoorten van de stad passeerden om elders te worden begraven. Gezien de veelvuldige resoluties die op deze voorschriften betrekking hadden, blijkt dat de kosters, die met de administratie over de aan hun toegewezen kerken en kerkhoven waren belast, het niet al te nauw namen. Pas in 1687 is er sprake van een sluitende registratie op de wijze die de Magistraat voorstond. Echter na vijf jaar kwam de klad er weer in, en duurde het tot 1723 voordat eindelijk de registratie van begrafenissen in de stad daadkrachtig ter hand werd genomen.
Anders dan de aanhef in het begraafboek van 1723 aangeeft, werden de buiten Leeuwarden begraven ingezetenen niet meer geregistreerd. Ook ontbreken de stadsarmen tot in de jaren zeventig van de 18de eeuw. Immers deze brachten toch geen penning in het laadje! Al met al is gebleken dat tot 1772 slechts een derde deel van alle binnen Leeuwarden overleden en gekiste ingezetenen ook daadwerkelijk werd geregistreerd. Na 1772 werd de registratie - althans van diegenen die in Leeuwarden werden begraven - vollediger. Binnen Leeuwarden waren twee kosters werkzaam die respektievelijk waren aangesteld om de grafgelden te innen van Oldehove en Westerkerk en van Jacobijner- en Galileërkerk. De naam van de kerk achter ’Begraafplaats’ wil dan ook geenszins zeggen dat de overledene in deze kerk is begraven, maar dat de koster van het betreffende godshuis het begraafbriefje had ingevuld en ingeleverd op het Raadhuis, alwaar een stadsklerk was belast met het bijhouden van de begraafregisters.
Mocht een in Leeuwarden overleden persoon niet in de reguliere begraafregisters te traceren zijn, dan kunt U proberen om via de database ’Aanvulling op de begraafboeken’ alsnog de overlijdensdatum (bij benadering) te achterhalen. Zie voor meer gedetailleerde informatie over de diverse kerkhoven, begrafenisgebruiken en regelgeving ten aanzien van het begraven op kerkhoven en in kerken, de Leeuwarder bijdrage aan Open Monumentendag in 1999.